NGƯỜI ĐẠI DIỆN THEO PHÁP LUẬT CỦA DOANH NGHIỆP

  1. Khái niệm và vai trò:

Theo quy định tại Khoản 1 Điều 13 Luật Doanh nghiệp 2014: “ Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp là cá nhân đại diện cho doanh nghiệp thực hiện các quyền và nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch của doanh nghiệp, đại diện cho doanh nghiệp với tư cách nguyên đơn, bị đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trước Trọng tài, Tòa án và các quyền và nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật”.

Từ quy định trên, cho thấy người đại theo pháp luật của doanh nghiệp là cá nhân có đầy đủ năng lực hành vi lẫn nhận thức. Cá nhân đó có thể được doanh nghiệp chỉ định theo điều lệ hoặc là người có thẩm quyền đại diện theo quy định của pháp luật hoặc là người do Tòa án chỉ định trong quá trình tố tụng tại Tòa án. Nói cách khác, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp không nhất thiết phải là chủ sở hữu, thành viên hay cổ đông của doanh nghiệp đó. Một doanh nghiệp có thể thuê một cá nhân làm người đại diện theo pháp luật miễn sao cá nhân đó đáp ứng đủ mọi điều kiện để trở thành người đại diện theo yêu cầu của doanh nghiệp đó và theo quy định pháp luật.

Người đại diện theo pháp luật chính là người chịu mọi trách nhiệm về mặt pháp luật của một doanh nghiệp, đại diện cho doanh nghiệp để thực hiện các quyền và nghĩa vụ phát sinh từ trong tất cả các giao dịch của doanh nghiệp. Điều này đồng nghĩa với việc các chủ thể khác trong doanh nghiệp nếu không phải là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp thì sẽ không có quyền ký kết vào các văn bản khi giao dịch với đối tác của doanh nghiệp đó. Ngoài ra, khi doanh nghiệp tham gia tố tụng tại Toà án, Trọng tài thì người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp sẽ đại diện cho doanh nghiệp đó tham gia tố tụng.

Bên cạnh đó, khi doanh nghiệp có bất kỳ thay đổi nào thì người đại diện theo pháp luật sẽ đại diện cho doanh nghiệp để thực hiện tất cả các thủ tục đăng ký liên quan đến thay đổi đó trước các cơ quan có thẩm quyền theo quy định pháp luật.

Từ phân tích trên, có thể thấy rằng người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp có vai trò vô cùng quan trọng trong doanh nghiệp, là người không thể thiếu khi một doanh nghiệp được thành lập, hoạt động và cho tới khi giải thể. Người đại diện theo pháp luật chính là bộ mặt của một doanh nghiệp.

2.  Số người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp:

Trong doanh nghiệp là công ty trách nhiệm hữu hạn và công ty cổ phần có thể có một hoặc nhiều người đại diện theo pháp luật. Điều lệ công ty quy định cụ thể số lượng, chức danh quản lý và quyền, nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp.

Theo quy định pháp luật, doanh nghiệp phải bảo đảm luôn có ít nhất một người đại diện theo pháp luật cư trú tại Việt Nam. Trường hợp doanh nghiệp chỉ có một người đại diện theo pháp luật thì người đó phải cư trú ở Việt Nam và phải ủy quyền bằng văn bản cho người khác thực hiện quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật khi xuất cảnh khỏi Việt Nam. Trường hợp này, người đại diện theo pháp luật vẫn phải chịu trách nhiệm về việc thực hiện quyền và nghĩa vụ đã ủy quyền.

Trường hợp doanh nghiệp chỉ có một người đại diện theo pháp luật và người này vắng mặt tại Việt Nam quá 30 ngày mà không ủy quyền cho người khác thực hiện các quyền và nghĩa vụ của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp hoặc bị chết, mất tích, tạm giam, kết án tù, bị hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự thì chủ sở hữu công ty, Hội đồng thành viên, Hội đồng quản trị cử người khác làm người đại diện theo pháp luật của công ty.

Đối với công ty trách nhiệm hữu hạn có hai thành viên, nếu có thành viên là cá nhân làm người đại diện theo pháp luật của công ty bị tạm giam, kết án tù, trốn khỏi nơi cư trú, bị mất hoặc bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc bị Tòa án tước quyền hành nghề vì phạm tội buôn lậu, làm hàng giả, kinh doanh trái phép, trốn thuế, lừa dối khách hàng và tội khác theo quy định của Bộ luật hình sự thì thành viên còn lại đương nhiên làm người đại diện theo pháp luật của công ty cho đến khi có quyết định mới của Hội đồng thành viên về người đại diện theo pháp luật của công ty.

3.  Trách nhiệm của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp:

Điều 14 Luật Doanh nghiệp 2014 quy định người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp có những trách nhiệm sau:

-                Thực hiện các quyền và nghĩa vụ được giao một cách trung thực, cẩn trọng, tốt nhất nhằm bảo đảm lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp;

-                Trung thành với lợi ích của doanh nghiệp; không sử dụng thông tin, bí quyết, cơ hội kinh doanh của doanh nghiệp, không lạm dụng địa vị, chức vụ và sử dụng tài sản của doanh nghiệp để tư lợi hoặc phục vụ lợi ích của tổ chức, cá nhân khác;

-                Thông báo kịp thời, đầy đủ, chính xác cho doanh nghiệp về việc người đại diện đó và người có liên quan của họ làm chủ hoặc có cổ phần, phần vốn góp chi phối tại các doanh nghiệp khác.

Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp chịu trách nhiệm cá nhân đối với những thiệt hại cho doanh nghiệp do vi phạm các nghĩa vụ đã nêu trên.

4.  Nhận định về các quy định người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp theo pháp luật hiện hành:

Các quy định pháp luật hiện hành về người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp vẫn chưa hoàn thiện. Bởi lẽ, pháp luật hiện hành chỉ quy định chung chung về khái niệm, số lượng, trách nhiệm, … của người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp mà chưa dự liệu được những trường hợp thực tế có thể phát sinh liên quan đến người đại diện theo pháp luật của một doanh nghiệp. Ví dụ: Trường hợp người đại diện theo pháp luật của một doanh nghiệp khởi kiện chính doanh nghiệp mà người đó đang làm đại diện theo pháp luật thì sẽ giải quyết thế nào? Khi đó ai sẽ đại diện doanh nghiệp sẽ tham gia tố tụng theo đúng quy định pháp luật? Pháp luật hiện hành chưa quy định rõ trường hợp trên, cần có biện pháp dự liệu và sửa đổi để hoàn thiện pháp luật, có quy định phù hợp giải quyết các tình huống có thể xảy ra trên thực tế và trong tương lai.

«Mọi thắc mắc cần tư vấn hoặc giải quyết liên quan đến pháp luật xin vui lòng liên hệ SAIGONLAW qua địa chỉ mail sau đây: luanlaw@gmail.com hoặc trungnq83@gmail.com»

Hỗ trợ trực tuyến
    • 0918 486 824 – LS. Luận